Avelino Muleiro: ” Entre fenómenos e noúmenos: a realidade oculta tras a pantalla”

----------------------------------------------------------------------------------------------------------

Avelino Muleiro García :

-Licenciado en Filosofía pola Universidade de Barcelona.
-Catedrático de Filosofía do Instituto Alexandre Bóveda (Vigo).
-Director durante seis cursos académicos do IB. Alexandre Bóveda

O domingo día 17 no San Amaro: I Mercadillo de Primavera ----------------------------------------------------------------------------------------------------------

Resulta irrefutable que actualmente vivimos mergullados nunha onda constante de información que se crea nos medios de comunicación e, especialmente, nas redes sociais. Neste mundo de distraccións constantes e solucións rápidas, as noticias, as tendencias, as opinións e as realidades virtuais bombardéannos a cada pouco configurando a nosa percepción do mundo e desprazando a nosa experiencia directa da realidade. Con todo, que sucede cando confundimos esta avalancha de información coa realidade mesma? En que medida o que cremos saber non é máis que unha aparencia, unha imaxe distorsionada do que verdadeiramente ocorre?

Vivimos na ditadura do instante, na inmediatez da información coa que cada minuto as redes sociais e os medios dixitais nos asedian en fervenza con miles de titulares que compiten por captar a nosa atención. A inmediatez transformouse nun valor supremo, porque o importante é ser o primeiro en decatarse, en opinar, en compartir. Con todo, esta velocidade sen freada ten un prezo: a incerteza, a dúbida e a inseguridade por falta de criterio. Ante esa turbulencia informativa, a reflexión, a análise profunda e o contacto directo coa realidade quedan relegados a un segundo plano.

Vivimos pendentes das pantallas, reaccionando a estímulos que moitas veces non representan máis que unha pequena fracción da complexidade do mundo. Conformámonos coa superficie, coa aparencia, sen preguntarnos que hai detrás dese torrente de imaxes e palabras.
          Kant, hai xa tres séculos, decatouse da fraxilidade das nosas observacións e da debilidade das comprobacións que utilizamos para entrar na realidade máis profunda e coñecela tal como é. A súa crítica non se centraba exclusivamente no impacto das informacións recibidas nin nas súas fontes, fose o que fose o medio humano de que proviñesen, senón que apuntaba a calquera información que chegase directamente do mundo aos nosos propios sentidos. Foi ante esta forma natural que nos acompaña aos seres humanos de percibir o mundo a forma de establecer a diferenza entre o fenómeno e o noúmeno, entre as nosas informacións e a realidade escondida tras delas.

         O fenómeno é aquilo que aparece ante os nosos sentidos, a nosa información como camuflaxe da realidade. O noúmeno, en cambio, é a “cousa en si”, a realidade profunda que existe independente da nosa percepción e que, segundo Kant, é inaccesible de maneira directa.

Na era dos medios de comunicación e as redes sociais, vivimos atrapados no mundo dos fenómenos: o que vemos, lemos e compartimos na internet non é a realidade, senón unha representación filtrada, editada e, a miúdo, manipulada. A verdadeira realidade, o noúmeno, queda oculta tras capas de interpretación, intereses e algoritmos. Pero quen carece de ferramentas para analizar a información de maneira crítica, adoitan estar predispostas á propagación de noticias falsas.   

         É innegable que a realidade se oculta tras a pantalla, xerando un gran paradoxo: canto máis informados cremos estar, máis afastados podemos atoparnos da realidade. Deixámonos levar por titulares, por imaxes impactantes, por opinións virais, e esquecemos que a vida real transcorre fóra da pantalla, na complexidade dos feitos, nos matices que poucas veces chegan aos trending topics.

A sobreexposición aos medios non só distorsiona a nosa percepción, senón que tamén pode conducirnos á apatía, ao escepticismo ou á polarización. O exceso de información superficial impídenos profundar, dialogar e comprender.

         Fronte a esta onda de aparencias, o desafío é recuperar o contacto coa realidade, buscar o noúmeno detrás do fenómeno. Isto implica desconectarnos, aínda que sexa por momentos, do fluxo constante de noticias e redes, e dedicarnos a observar, escoitar e reflexionar. Significa tamén cuestionar o que vemos e lemos, buscar fontes diversas e, sobre todo, non perder de vista que a realidade é moito máis complexa e rica que calquera tendencia viral. De vivir Kant nestes momentos, estou convencido que nos aconsellaría non conformarnos co fenómeno, senón que aspiremos sempre a albiscar, aínda que sexa parcialmente, o noúmeno que se esconde tras a pantalla.


Outros artigos de Avelino Muleiro:

Avelino Muleiro: “Vivir no futuro”

Avelino Muleiro: “Así que pasen cinco anos”

Avelino Muleiro: “A guerra: Unha reflexión sobre o absurdo”

Avelino Muleiro: “A vida bébese a pequenos grolos”

Avelino Muleiro: “Nietzsche, o profeta ateo”

Avelino Muleiro: “O desarraigamento (II) “

Avelino Muleiro: “O desarraigamento (I) “

Avelino Muleiro: ” A vida, un xogo total”

Artigo: ” Avelino Muleiro: “Se a vida estivese programada” “

Avelino Muleiro:”Os novos Retablos das Marabillas”

Avelino Muleiro: ” Viaxando -no metaverso- con Charles Darwin pola Patagonia, (V): ”Preguntas incómodas antes da despedida”

Avelino Muleiro: ” Viaxando -no metaverso- con Charles Darwin pola Patagonia, (IV): ”As investigacións de Charles Darwin, prolegómenos da teoría da evolución”

Avelino Muleiro: ” Viaxando -no metaverso- con Charles Darwin pola Patagonia, (III)”.O secuestro de tres foguinos

Artigo: “Avelino Muleiro: ” Viaxando -no metaverso- con Charles Darwin pola Patagonia, (II)”. Darwin, os foguinos e o espectáculo da Natureza”

Artigo: “Avelino Muleiro: ” Viaxando -no metaverso- con Charles Darwin pola Patagonia, (I)”

Artigo: “Avelino Muleiro: ” Maldita soidade (II). A soidade psicolóxica “

Artigo: “Avelino Muleiro: ” Maldita soidade (I). A soidade na filosofía “”

Artigo: “Avelino Muleiro: “Perdón, rancor e cicatrices””

Artigo: “Avelino Muleiro: “A mentira como ascensión do nihilismo””

Artigo: “Avelino Muleiro: “Mi Buenos Aires querido…””

Artigo: “Avelino Muleiro: “O erro categorial nas Ciencias Sociais (II) A orixe filosófica do fetichismo das ideas””

Artigo: ” Avelino Muleiro: ” O erro categorial nas Ciencias Sociais (I) O fetichismo das ideas””

Artigo: “Avelino Muleiro: “Mundos acoplados””

Artigo: “Avelino Muleiro. Náufragos posmodernos nunha realidade virtual (III): A ciencia como táboa de salvación “

Artigo: “Avelino Muleiro: “As profecías da actual situación de naufraxio posmoderno (II)””

Artigo: “Avelino Muleiro:”Náufragos posmodernos nunha sociedade ideoloxizada (I)””

Artigo: ” Avelino Muleiro:” Do xene egoísta ao algoritmo suicida””

Artigo:” Avelino Muleiro. A ética do discurso (II) A ética ao rescate”

Artigo:” Avelino Muleiro. A ética do discurso (I) A ética ao rescate”

Artigo: “Avelino Muleiro: ” Cultura e Viño “”

Artigo: ” Avelino Muleiro: “Poden ter dereitos os animais? (II)” “

Artigo: “Avelino Muleiro: “Poden ter dereitos os animais? (I)””

Artigo: “Avelino Muleiro: As pseudociencias e a medicina convencional”

Artigo: “Avelino Muleiro: A vileza dos novos deuses fatuos do Olimpo”

Artigo: “Rebelión sentimental do amor contra o control lóxico da razón (II)”

Artigo: “Rebelión emocional da amizade contra o control lóxico da razón (I) “

Artigo: “Sofismas e falacias, torpedos do discurso lóxico”

Artigo: ” Festa da filosofía no metaverso “

Artigo: “Tempos de frio moral”

Artigo: “Avelino Muleiro: Trascendencia do irrelevante (II)”

Artigo: “Avelino Muleiro: Trascendencia do irrelevante (I)”

Artigo: “Avelino Muleiro: O bico envelenado de Casandra”

Artigo: “Avelino Muleiro: A ocorrencia como contraargumento político”

Artigo: “Avelino Muleiro: Rebelión na caverna”

Artigo: “Avelino Muleiro:” A razón á caza e captura do azar e da causalidade””

Artigo: “Avelino Muleiro: “Derradeiros poemas de Manuel Vilanova”

Artigo: “A opinión de Avelino Muleiro: ” Vítimas baixo sospeita “”

Artigo: “A opinión de Avelino Muleiro: “Retablo de Nova York””

Artigo: ” Da imbecilidade á loucura pasando pola estupidez “

Artigo:” Filosofía delenda est “

Artigo: ” Fronteiras borrosas na realidade xeracional “

Artigo: ” Auf Widersehen, Viena. Dankeschön ”

Artigo: ” Encontros -imaxinarios-en Viena (III). Freud-2 “

Artigo: ” Encontros- imaxinarios- en Viena (II). Freud-1 “

Artigo: ” Avelino Muleiro : “Encontros –imaxinarios– en Viena (I)” “

Artigo: ” Festas do Nadal e a súa historia “

Artigo: ” O cerebro humano, esa caixa negra da nosa conduta “

Artigo: ” Mente, cerebro e conciencia (II) “

Artigo: ” Mente, cerebro e conciencia (I) “

Artigo: ” Pienso, luego Resisto “

Artigo: ” Da caverna platónica á nova Barataria “

Artigo: ” A linguaxe, instalada no idiolecto e na evolución social “

Artigo: ” Viaxe polas entrañas da hermenéutica “

Artigo: “A xustiza, entre o veo da ignorancia e a Intelixencia Artificial “

Artigo: ” Malos tratos e crueldade “

Artigo: ” Movementos feministas e ideoloxía de xénero “

Artigo: ” Dereitos humanos e dereitos dos animais “

Artigo: ” Violencia patolóxica “

Artigo: ” Posmodernidade e medios de comunicación “

Artigo: ” A ilusión da eterna xuventude e da inmortalidade: pode ser reversible o envellecemento? “

Artigo: ” Filosofía Médica (II): A historia da medicina e os seus retos actuais “

Artigo: ” Filosofía Médica (I) :Relación da medicina coa filosofía e coa ciencia “

Artigo: ” De quen son os fillos? “

Artigo : ” O Poder da Intelixencia Emocional “

Artigo : ” Devalo da Galicia interior

Artigo : ” Filosofía Política: realismo e perversións políticas ( II ) “

Artigo : ” Filosofía Política: realismo e perversións políticas ( I ) “

Artigo : ” Negacionismo e represión social “

Artigo :Reclamos tóxicos

Artigo : Ditame aberto ás ideoloxías (II)

Artigo : ” Ditame aberto ás ideoloxías (I)  

Artigo : Crise de Valores

Artigo : ” A paz perpetua

Artigo : ” Científicos, expertos, médicos e filósofos

Artigo : ” Regreso ao futuro

Artigo : ” Parte de guerra

Artigo : ” Mario Bunge, embaixador do Carballiño

————————————————————————————————–

Curriculum de Avelino Muleiro García

-Licenciado en Filosofía pola Universidad dee Barcelona.
-Catedrático de Filosofía do Instituto Alexandre Bóveda (Vigo).
-Director durante seis cursos académicos do IB. Alexandre Bóveda.
-Profesor do Instituto Ausias March (Barcelona) no curso académico 1968-69.
-Profesor de Filosofía da Universidade de Santiago de Compostela nos cursos 1970-71 e 1971-72.
-Subdirector Xeral de Bacharelato da Consellería de Educación da Xunta de Galicia (1986 e 1987).
-Fundador e presidente do partido político Nacionalistas de Galicia (NG).
-Co-fundador e actual presidente do Grupo Aletheia de Filosofía.
-Fundador e actual Director do Instituto de Estudios Carballiñeses.
-Director da revista Ágora do Orcellón.
-Presidente da asociación Álvaro das Casas.
-Vocal da asociación Amigos da Universidad de Vigo.
-Membro do consello de redacción do boletín Tres Campus (Amigos da Universidade de Vigo).
-Membro cofundador da Táboa da historia de Galicia.

Obras

Colaborador semanal de Diario16 (desde finales dos ochenta e comenzos dos noventa).
-Colaborador semanal de Atlántico Diario, durante cinco anos, co logotipo El Surco (en castellano) e Xermolo (en galego).
-Publicou traballos da súa especialidade (Nietzsche, Wittgenstein, Lóxica…) en libros e revistas filosóficas.
-Colaborador en libros e revistas culturales (Festa da palabraEncontros coa tradición. Conversas no RibeiroTres CampusVerbas aos mozos galegos, de Álvaro das Casas -en edición facsímile-, O Manifesto UCRA, de Álvaro das Casas –edición facsímile-, etc).
-Prologuista de varios libros (Nomes do Ribeiro -de Frutos Fernández-, Os nomes beiramariños –de Gerardo Sacau–, Mar adiante, as Xeiras dos Ultreias, etc).
-Coordinador do libro Homenaxe a Neira Vilas e a Balbino, o neno labrego.

PUBLICIDADE---------------------------------------------------------------------------------------------------